Het gevaar van koolmonoxide

Zelfs wanneer u zich niet rechtstreeks betrokken voelt bij dit probleem, mag u toch niet vergeten dat in België de meeste dodelijke ongevallen door vergiftiging te wijten zijn aan CO.

Elk jaar sterven in België ongeveer 100 personen ten gevolge van een CO-vergiftiging en worden bijna 2000 personen opgenomen in een ziekenhuis na een CO-vergiftiging.De meeste daarvan zijn minder dan 30 jaar oud.

Deze ongevallen worden meestal veroorzaakt door warmwatertoestellen. De helft van de vergiftigingen gebeurdt in de badkamer.Tussen november en april stelt men het grootste aantal ongevallen vast. Wees dus bijzonder voorzichtig tijdens zachte, warme lente- en herfstdagen.

Een plotselinge verbetering van de temperaturen verstoort immers de trek in de schoorstenen.

De rook kan daardoor teruggedrongen worden in elk toestel dat is aangesloten op deze schoorsteen.

Sinds 1995 voegt het Koninklijk Meteorologisch Instituut een "CO"-waarschuwing bij de meteoberichten wanneer de luchtgesteldheid de trek van de schoorstenen kan verstoren.

wat is koolstofmonoxide ?   

CO is een gas dat ontstaat bij slechte, onvolledige verbranding van brandstoffen zoals hout, kolen, aardgas, butaangas, propaangas of aardolie.

Bij een verbranding met voldoende zuurstof, wordt het gas CO omgezet in koolzuurgas CO2.

Koolzuurgas is niet giftig. CO2 is het normale product van elke verbranding en is eveneens aanwezig in de lucht die wij inademen. Wanneer er echter niet voldoende zuurstof voorhanden is, stijgt de hoeveelheid vrijgekomen CO tot op een gevaarlijk peil.

In geval van aardgas wordt de vlam dan geel in plaats van blauw. Naast een gele vlam, kan ook een teveel aan (water-)damp (condensatie) in een kamer een alarmsignaal zijn. In dit geval werkt de afvoer van de verbrande gassen niet goed en is er sprake van terugslag.

Hoe wordt men vergiftigd ?

CO is een reukloos, kleurloos en smaakloos gas. Zonder een speciale uitrusting kunnen wij onmogelijk de aanwezigheid ervan in de omgevingslucht van een kamer opsporen.

CO vermengt zich in de lucht die wij inademen, dringt in onze longen en komt zo terecht in ons bloed. Het verstoort het transport van de zuurstof die onze cellen nodig hebben voor hun goede werking.

Wanneer de lucht zelfs maar een kleine hoeveelheid CO bevat, zijn onze cellen niet meer in staat om de beschikbare zuurstof te gebruiken.

(*) ppm= deeltjes per miljoen

Gevaarsignalen

• Een geel-oranje vlam in het gastoestel wijst op een gebrek aan zuurstof. In geval van een goede verbranding, is deze vlam blauw.

• vensters of muren die bedekt zijn met damp (condensatie), wijzen op een onvoldoende afvoer van de verbrande gassen

Wat zijn de symptomen van een CO-vergiftiging ?

ACUTE CO-VERGIFTIGING

De hersenen zijn grote verbruikers van zuurstof en vertonen de eerste tekenen van een acute

CO-vergiftiging. Net zoals bij een hersenvliesontsteking krijgt het slachtoffer hoofdpijn en klaagt

hij/zij over duizeligheid. Hij/Zij wordt ook hoe langer hoe vermoeider, kan zich misselijk voelen en zelfs beginnen braken.

Wanneer het slachtoffer in dit stadium niet zeer snel behandeld wordt, kan hij/zij het bewustzijn verliezen en in een diepe coma terechtkomen waardoor de dood kan intreden.

Wanneer de CO-concentratie in de kamer zeer hoog is, kan de coma inderdaad zeer snel intreden, voor het slachtoffer de tijd heeft om te beseffen dat er iets verkeerds aan de hand is.

LANGDURIGE CO-VERGIFTIGING

Maar niet alle CO-vergiftiging zijn zo ernstig. In talrijke gevallen worden personen langdurig blootgesteld aan kleine hoeveelheden van CO. Ze vertonen dan nogal vage symptomen: hoofdpijn, een zware maag, spierzwakte, moeite om zich te concentreren, wijziging in de gemoedstoestand.

In dergelijke gevallen is de diagnose niet gemakkelijk voor de dokter.

Het opstellen van de precieze chronologie van de stoornissen kan hem daarbij helpen: bv. als de symptomen 's avonds of in het weekend verergeren in het geval van een vergiftiging thuis.

Wat moet u doen bij een ongeval ? 

• deuren en vensters openen om de kamer zoveel mogelijk te ventileren;

• zo mogelijk het betrokken toestel uitschakelen.

• het slachtoffer uit de kamer halen.

Wanneer het slachtoffer bij bewustzijn is.

(hij/zij geeft een juist antwoord op uw vragen)

• een dokter roepen

Wanneer het slachtoffer het bewustzijn verloren heeft.

(hij/zij antwoordt niet op uw vragen)

• het slachtoffer op de zij leggen, plat op de grond, zonder hoofdkussen (om verstikking bij het braken te vermijden).

• de 100 of 112 opbellen.

• vermeld daarbij dat het een CO-vergiftiging betreft.

• dat het slachtoffer het bewustzijn verloren heeft.

Hoe een CO-vergiftiging behandelen ?

Zuurstof ligt aan de basis van de behandeling van een CO-vergiftiging. Door de kamer te ventileren, begint u al met de behandeling.

De opgeroepen ambulanciers zullen zuurstof toedienen met behulp van een masker.

Als het slachtoffer het bewustzijn verliest (zelfs al is dat gedurende een korte tijd), moet hij/zij in het ziekenhuis opgenomen worden. Het slachtoffer moet gedurende enkele uren zuurstof onder

druk (hyperbare zuurstof) krijgen. Deze behandeling verloopt volkomen pijnloos.

Dankzij deze hyperbare zuurstof wordt het CO-gas sneller uit het lichaam verwijderd. Om de helft van de hoeveelheid ingeademde CO te verwijderen, heeft men ongeveer de volgende tijd nodig:

• 4 à 8 uur in omgevingslucht

• 45 minuten met zuurstofmaker

• 20 minuten in een hyperbare kamer

In de meeste gevallen kan het slachtoffer meteen na de behandeling naar huis. Soms treden symptomen na enkele dagen of weken opnieuw op: vermoeidheid, geheugenstoornis, wijziging van gemoed,........

Na een maand is een medische controle absoluut noodzakelijk om eventuele restletsels vast te stellen en zo nodig met een behandeling te beginnen.

Noodzaak van een co-detector 

U vermoed een koolstofmonoxidevergiftiging, maar vindt geen enkele precieze oorzaak?

U bent ongerust en wil elk risico vermijden. U overweegt een aankoop van een CO-detector ?

Niettegenstaande u een CO-detector aanschaft, dient u toch de normen voor de installatie en het regelmatig onderhoud van de toestellen en van de schoorsteenleidingen te respecteren.

Let wel: voor een efficiënte moet een geldige CO-detector:

• geplaatst worden in elke kamer met een potentiële CO-bron (verwarmingstoestel, warmwatertoestel/boiler, doorgang schoorsteenleiding,............) in de praktijk betekent dit dat u voor uw beveiliging meerdere detectoren zult moeten kopen

• efficiënt blijven in extreme omstandigheden: met waterdamp verzadigde lucht (badkamer), vorst (garage), intense hitte (kolenkachel), enz.

• uitgerust zijn met een geluidsalarm dat ingeschakeld wordt voor dat de aanwezige  CO-concentratie vergiftigingsrisico's inhoud (maximaal 15 minuten à 100 ppm)

• uitgerust zijn met een hoorbare aanwijzer van een minder goede werking (lege batterijen, stroomonderbreking, vervuiling).

• vergezeld zijn van een handleiding waarin het type, de onderhouds- en regelfrequentie en de levensduur van het toestel duidelijk vermeld zijn, waarbij u natuurlijk deze voorschriften moet respecteren.

Hoe dit voorkomen ?

• plaats een ventilatierooster aan de onderkant van de deur (min. 150 cm2) in de kamers met een verwarmings- of warmwatertoestel. Hierdoor kan voldoende verse lucht voor een goede verbranding toegevoerd worden. Overeenkomstig de norm NBN D 51-003 moet dit rooster aangebracht worden in deuren van badkamers met een warmwatertoestel of een boiler, behalve wanneer het om een gesloten toestel gaat.

• plaats een ventilatierooster (min. 150 cm2) op een hoge plaats in een kamer met een verwarmings- of warmwatertoestel dat niet is aangesloten op een schoorsteen. De verbrandingsgassen kunnen via dit rooster ontsnappen. Dit rooster moet uitmonden in de buitenlucht of in een ventilatiekoker die over de hele lengte van de leiding UITSLUITEND bestemd is voor de ventilatie van deze kamer.

bronvermelding

wel thuis, CO-vergiftiging voorkomen; anti-gifcentrum

Eikenprocessierupsen: jeukende veelvraten

Sinds enkele jaren worden wij tijdens de zomermaanden geplaagd door processierupsen.

Kaal gevreten eikenbomen en ernstige jeukhinder bij spelende kinderen of omwonenden

zijn de meest bekende gevolgen.

Oorsprong

De Eikenprocessierups houdt van warmte en komt oorspronkelijk uit Zuid- en Centraal Europa. De inburgering in België is waarschijnlijk toe te schrijven aan klimaatverandering. Ze zitten vooral aan de zonnige zuidkant van eikenstammen in lanen. De soort heet zo omdat de rupsen in lange rijen in de bomen zitten.

Kenmerken Eikenprocessierups

De Eikenprocessierups is de larve van Thaumetopoea processionea, een onopvallende nachtvlinder.  Deze vlinder legt eitjes in de toppen van eikenbomen. Daar overwinteren ze. Eind april, begin mei komen de rupsjes tevoorschijn. Daarna gaan de rupsen vanuit de nesten in grote groepen, in zogenaamde ‘processies’, op zoek naar voedsel: eikenbladeren. Na een aantal vervellingstadia zijn ze in juli volgroeid. Na de derde vervelling krijgen de rupsen brandharen. Dit is tussen half mei en eind juni. In juli verpoppen de rupsen zich tot een vlinder, waarna de vrouwtjes hun eitjes leggen. Daaruit verschijnen het volgend voorjaar weer jonge rupsen.

 De Eikenprocessierups heeft een grijsgrauwe kleur, met lichtgekleurde zijden en is getooid met lange haren. Ze verraden hun aanwezigheid door hun sociaal gedrag. Ze eten steeds 's nachts in groep en vervellen in gemeenschappelijke spinsels van vervellingshuidjes, met brandharen en uitwerpselen. De rupsen worden vaak pas ontdekt wanneer ze 'in processie' vanuit deze nesten van spinsels naar stammen of dikke takken naar het gebladerte trekken. Zichtbaar gevolg zijn kaalgevreten eikenbomen.

Oorzaak en de klachten

De brandharen van de Eikenprocessierups zijn de veroorzakers van de overlast. De larven zijn in het laatste stadium van hun larve bestaan bedekt met deze haren. Na contact kan er overlast ontstaan. Dit kan na enkele uren na het contact. De klachten kunnen zijn: pijnlijke jeuk, huiduitslag, irritatie aan de ogen of aan de luchtwegen.

Bij aanraking van de rups zullen de brandharen afgestoten worden, waardoor contact met de huid, de ogen en de bovenste luchtwegen mogelijk is. Ook kunnen oude brandharen na vervelling van de rupsen in het milieu komen:

De brandharen dringen in de opperhuid met een mogelijk ernstige infectie tot gevolg. Binnen acht uren na het contact met de haren verschijnt huiduitslag die met hevige jeuk gepaard gaat. Het beeld van de huid kan sterk variëren: van bultjes, pukkeltjes tot met vocht gevulde blaasjes die kunnen gaan ontsteken. De huidreactie kan zichtbaar worden op de onbedekte huid (onderarmen, onderbenen, nek en gezicht) maar ook op andere delen van het lichaam. Door zweet, krabben en/of wrijven kunnen de brandharen zich gemakkelijk verspreiden naar andere delen van het lichaam. De uitslag verdwijnt binnen de twee weken, maar een arts kan u vlugger van uw klachten verlossen. Rechtstreeks contact met de rupsen is niet nodig. De haartjes kunnen, meegedragen door de wind, ook in kledij terechtkomen. Ze kunnen verwijderd worden door de kleren grondig te spoelen.

Als brandharen in de ogen terechtkomen, kunnen zij binnen één tot vier uur een heftige reactie geven van het oogbindvlies en/of het hoornvlies met zwelling, roodheid en jeuk en in sommige gevallen met ontstekingen. Zelden ontstaat er een knobbelvormige ontsteking. Indien de brandharen blijven zitten, zullen de klachten blijven bestaan. Om erger te voorkomen kan gespeciliseerde hulp (bijvoorbeeld van de oogarts) noodzakelijk zijn. Omdat er maanden kunnen overgaan wordt het verband dan niet meer gelegd. Enkel met een operatieve ingreep kan het haartje dan nog verwijderd worden.

Na inademing kunnen de brandharen ook irritatie of ontsteking geven van het slijmvlies van de bovenste luchtwegen. De klachten lijken in eerste instantie op een neusverkoudheid. Tevens kunnen mensen ook klagen over pijn in de keel en eventueel slikstoornissen. In sommige gevallen kan er sprake zijn van kortademigheid. Raadpleeg in geval van twijfel altijd een arts!

Er kunnen zich ook algemene klachten voordoen, zoals braken, duizeligheid, koorts, algehele malaise.

Iemand die vaker met de brandharen in contact komt krijgt dikwijls steeds sterkere reacties. Daarom kan het voorkomen dat mensen dit jaar meer last van de Eikenprocessierups hebben dan het vorig jaar.

Advies

In het algemeen verdwijnen de klachten vanzelf binnen enige dagen tot weken. Probeer niet te krabben of te wrijven. Was de huid goed met water. Aangedane ogen kunt u met water uitspoelen. Eventueel kunt u de aangedane huid kort na de aanraking strippen met plakband om overtollige brandharen te verwijderen. Bij lichte symptomen zijn verder geen medicijnen nodig. Bij hevige jeuk kunnen anti-jeuk middelen zeker verlichting geven, zoals zalf of crème op basis van kamfer of menthol. Deze middelen zijn verkrijgbaar bij apotheek of drogist. Bij aanhoudend ernstige klachten kunt u beter contact opnemen met de huisarts.

Kinderen hebben meer kans op overlast door de brandharen van de Eikenprocessierups doordat zij dikwijls op de grond spelen en zitten. Pas de kleding van uw kinderen aan; lange mouwen en broekspijpen en een pet op. Let erop dat zij niet onder of in de buurt van besmette eikenbomen spelen.

Bij dieren kunnen de haren ontstekingen aan het spijsverteringskanaal veroorzaken. Gras waarin spinsels of rupsen terechtgekomen zijn, is als veevoeder ongeschikt. In principe lopen huisdieren geen gevaar, behalve als men honden los laat lopen in gebieden waar veel nesten zitten. Houdt uw hond in de gaten en lijn hem aan. Zorg dat uw hond zo min mogelijk in de berm gaat snuffelen.

De brandharen kunnen tot na zes jaar last veroorzaken. Als u plaatsen kent waar vorig jaar Eikenprocessierupsen verschenen, dan kunnen de haren van de rupsen tot meer dan zes jaar nadien nog overlast veroorzaken, terwijl de rupsen zelf niet voor hoeven te komen op dezelfde plaats.

Tot slot

Zitten er rupsen in uw omgeving, geen paniek. Gezond verstand en een voorzichtige aanpak kunnen veel hinder voorkomen!

Verschillen tussen Honingbij, Wesp en Hommel

BRANDPREVENTIE

Naast het redden van personen en dieren en het blussen van branden, is er nog een zeer belangrijke taak aan de brandweer toegekend, namelijk de “brandpreventie”.

Wat is brandpreventie ?

Brandpreventie ( brandvoorkoming) is een passieve beveiliging om branden te voorkomen en/of uitbreiding te vermijden in alle mogelijke gebouwen en instellingen en tijdens massamanifestaties.

De te nemen maatregelen om dit doel te bereiken werden vastgelegd in diverse reglementeringen.

De wetten en reglementeringen worden in België uitgevaardigd op verschillende niveaus.

Door de Federale Overheid worden wetten gemaakt (o.a. K.B. basisnormen), door de Provinciale Overheid worden decreten opgesteld en de Gemeenten kunnen Gemeentelijke reglementen uitvaardigen.

De taak van de brandweer bestaat erin deze wetten en reglementen te doen toepassen en naleven.

Wanneer dient er een brandpreventieverslag door de brandweer te worden opgemaakt ?

Wettelijk dienen er twee voorwaarden te zijn vervuld om een advies op te maken :

1.       de Burgemeester moet erom verzoeken

2.       reglementering moet voorhanden zijn

De Burgemeester zal de brandweer steeds verzoeken een advies uit te brengen in alle gevallen opgenomen in onderstaande niet-limitatieve lijst :

a.       bouwaanvraag nieuwbouw (uitgezonderd ééngezinswoningen)

b.       bouwaanvraag restauratie/renovatie van gebouwen

c.       bestemmingswijziging van gebouw

d.       structurele verbouwingswerken

e.       milieuvergunningsaanvraag

f.        aanvraag van verkavelingsvergunning

g.       wettelijk verplichte periodieke keuringen voor verlengingen erkenningen

1. ziekenhuizen

2. rusthuizen

3. logiesverstrekkende bedrijven

4. scholen

5. kinderdagverblijven

h.       bij de organisatie van massamanifestaties

Overzicht preventieopdrachten.

onder preventieopdrachten wordt beschouwd:

• officieel aan de brandweer overgemaakte dossiers in het kader van bouwaanvragen of exploitatieaanvragen.

• evenementenbeheer

1. bouw- en exploitatieaanvragen

Hiervoor zijn 13 gebrevetteerde personeelsleden beschikbaar om deze taken uit te voeren.

4 hiervan zijn beroepspersoneelsleden; 9 zijn vrijwilligers.

Deze personeelsleden hebben ook andere opdrachten en taken binnen onze dienst zodat de mogelijkheden om aan preventie te doen onderling sterk verschillen

• in 2004: 299 opdrachten

• in 2005: 411 opdrachten

• in 2006: 473 opdrachten

Deze cijfers komen vanuit de lijst van uitgevoerde preventieopdrachten. Grote dossiers worden soms  door meerdere personen behandeld of besproken. Deze opdracht wordt slechts bij 1 persoon bijgeteld .

2. evenementenbeheer

Voor 2006 werden 135 evenementen geadviseerd en begeleid. Dit varieert van een eenvoudig schriftelijk advies op een activiteit, die werd aangevraagd en vergund tot grootschalige manifestaties zoals Vredesfeesten, Sterfeesten, optredens van muziekgroepen, fuiven, waarvoor naast diverse coördinatievergaderingen ook plaatscontroles in bepaalde gevallen een operationele commandopost wordt voorzien voor de multidisciplinaire opvolging van de veiligheidscoördinatie. Aan het evenementenbeheer  werken 4 voltijdse medewerkers mee, die de opvolging ervan combineren met andere operationele taken.

Hoe een brandpreventieverslag aanvragen ?

Bij bouwaanvragen wordt steeds automatisch een brandpreventieverslag gevoegd bij de verlening van de bouwvergunning.

Voor het bekomen van een erkenning en/of verlenging van een erkenning, dient de aanvrager steeds een schrijven te richten naar de Burgemeester met de vraag voor advies van de Brandweer.

Naast deze wettelijke verplichtingen kan de bouwheer, architect, bedrijfsleider, horecauitbater enz. steeds een gratis beroep doen op de brandweer ivm vragen over brandvoorkoming, van welke aard ook.

Na een telefonische aanvraag aan de brandweerkazerne op het nr. 03.777.71.72, zal steeds één van de preventionisten contact opnemen om de plannen ter plaatse of in onze kazerne te bespreken en een pre-advies uit te brengen.

lesmateriaal